منافع فردی

استاد درس اقتصاد اسلامی دوره فوق لیسانی ما آقای دکتر صادقی تهرانی که امیدوارم هرجا که هستند، سلامت باشند. در فرازی از درسها می فرمودند. وقتی منافع گروهی در اقتصاد به خطر می افتد ، لزوما واکنش آنها مستقیم نخواهد بود.

مثلا اگر در اقتصاد امریکا منافع گروهی از فعالین کسب و کار به خطر بیفتد، لابی گری آنها معطوف به اصل مطلب نخواهد شد و داد و فغان بلند می شود که آقا پایه های اقتصاد لیبرال در حال انهدام و تخریب است، یا اینکه حقوق بشر در کجا و کجا لکه دار شده است!

در سازمانها هم به گونه ای این پدیده تکرار می شود. وقتی منافع فرد یا گروهی دچار تزلزل می شود. ( این منافع می تواند از دست دادن شغل، پصت سازمانی یا جابجایی از موقعیتی باشد که دیگر آن تفاخر قبلی را به همراه نداشته باشد). دست به شایعه پردازی یا تزریق انرژیهای منفی می شوند.

به هر حال مدیران جدی و علاقمند به تغییر وضع موجود می دانند و مصر هستند که برنامه های خود را اجرا کنند و گاهی برخی از کارهای آنها به جراحی می ماند و جراحی هم با درد همراه است!

هزینه های ضروری و غیر ضروری

این شعار کلیشه ای اما پرمعنا را بارها شنیده ایم که:

صرفه جویی به معنی کم مصرف کردن نیست، بلکه درست مصرف کردن است

در مورد هزینه کردن هم اوضاع همینطور است. در شرکتها وقتی برنامه ای داریم که بار هزینه ای دارد من سه چیز را مد نظر می گیریم.

1. اگر این هزینه درست انجام نشود و ضروری نباشد ، باعث افزایش هزینه غیر موثر می شود و موجب ناکارآمدی است.
2. اگر بند یک محقق شود به معنی اینست که ما از انجام اقدامات در جایی که باید هزینه جدید کنیم و به دلایل بودجه ای آنرا انجام نمی دهیم، سازمان را از یک اقدام صحیح جدید محروم کرده ایم.
3. هزینه اشتباه باعث فشار به جریان نقدینگی سازمان می شود.

همیشه در هزینه هایی مثل تبلیغات، آموزش و برنامه های تفریحی - ورزشی این نگرانی بروز می کند.

واقعیت اینست که سازمان به عنوان یک پدیده اجتماعی نیازمند توجهاتی است که عمدتا به مبالغ هزینه ای ترجمه می شوند و مدیران را با چالش مواجه می کنند.

البته مطالب فوق بسته به نظام فکری رهبران و مدیران سازمانها متفاوت است. مثلا در سازمانهای که با نگاه سنتی اداره می شوند هزینه هایی در چارچوب پرداخت مزایای غیر نقدی مثل لباس ( برای نیروهای دفتری) و آذوقه مورد توجه است و در سازمان مدرن هزینه های کمک سفر تفریحات و برگزاری مسابقات ورزشی و اینترنت مورد توجه است. سازمانهای متعادل هم ترکیبی از این دو را دارند.

قضاوت نمی توان کرد که کدام روش درست است، اما باید بر اساس اقتضائات سازمان دست به انتخاب زد. همانطور که بر اساس تئوری مازلو نیازهای انسانها سطح بندی می شود. طبیعتا سازمانهایی که دغدغه عمده پرسنل دغدغه های معیشتی ( مسکن، پوشاک و خوراک) است ، نیازمند هزینه های از جنس نگاه سنتی است.

کاروان - ون دلیکا

امروز صبح که عازم محل کارم بودم ، با صحنه ای مواجه شدم که قابل تامل بود.

در اتوبان حکیم و نزدیک تونل ناگاه در مسیر پیشرو تعداد چهار دستگاه ون دلیکا چینی در حال تردد و حمل مسافر بودند. در میان آنها هم یک دستگاه خودرو کاروان سایپا که حسابی هم فرسوده بود ، مسیر را می پیمود.

یاد زمانی افتادم که از طرف شستا رفته بودیم بازدید شرکت سایپا. آن وقتها سایپا تعدادی خودرو کاروان را به عنوان اولین خودروهای ون ، تولید کرده بود. در حین بازدید رو به آقای مهندس ابراهیمی کردم و گفتم : آقای مهندس این خودرو با کمی تغییرات خیلی مناسب تاکسیرانی است!

ایشان هم با لبخندی نسبتا تمسخر آمیز ، گفت ما کلاس کاروان را با تاکسی خراب نمی کنیم!

با خودم می اندیشیدم که اگر مدیران شرایط بازار را درک کنند، نتایج چقدر می تواند متفاوت باشد.

اگر سایپا می توانست برای کاروان بازار مناسبی را ایجاد نماید، الان بجای ون دلیکا ما باید شاهد تردد خودرو ون داخلی می بودیم!

عدم توجه به ظرافتها در کسب و کارهاست که باعث ماندگاری شرکتها و محصولات می شود!

قیمت گوشت در قصابی محله ما

در ایران غیر از انرژی ( بنزین، برق، گاز ، آب، ...) و خدما مرتبط به آن و دستمزد نیروی انسانی ( در برخی مشاغل و بدون در نظر گرفتن کارایی) عمده اقلام مثل زمین، ملک، خودرو، مواد غذایی و ... از قیمتهای مشابه در خارج از کشور بالاتر است.



توضیح دلایل آن، البته نیاز به حوصله دارد!



در مالزی قینت مرغ و گوشت از ایران پایین تر بود ( یک سال و نیم قبل ، الان اطلاع ندارم) ، احتمالا الان با رشد قیمتهای داخلی همچنان اوضاع همینطور باشد.



آقای حجت قندی هم با این پست خود همین موضوع را تایید می کنند.



در محله ما هم الان گوشت با قیمتهایی بالغ بر 16 - 17 هزار تومان عرضه می شود. اگر فرآوری شده باشد که قیمتها بالاتر است! ظاهرا شاخصها هم موید این شرایط هستند.





یکی از فروشندگان گوشت ( در مناطق شمالی تهران) می گفت من روزانه حدود 250 کیلو گوشت گوساله می فروختم، الان به حدود 60 کیلو کاهش یافته است.



این چالشی است که وزارت بازرگانی و سازمانهای ناظر بر عملکرد بازار در ایران سالها با آن مواجه هستند و همواره با سیاستهای مسکنی درصدد بوده اند که بازار را تنظیم کنند!

در حالیکه با استراتژی بلند مدت، شرایط سرمایه گذاری و تولید مستمر گوشت قرمز و مرغ را از طریق سیاستهای تشویقی تولیدی و کمکهای آموزشی تولیدی می توانند برقرار نمایند و قطعا بخش عرضه بهتر عمل خواهد کرد. ضمن اینکه به لحاظ جغرافیایی و شرایط آب و هوایی باید بپذیریم ایران دارای مزیت در تولید محصولات دامی خصوصا گوشت قرمز نیست.

به هر حال و قطعا و یقینا این موضوع یک بحث کاملا اقتصادی است و اگر ما در بازار اوضاع خوبی نداریم یعنی اینکه اقدامات اقتصادی مناسب انجام نداده ایم.

تونی بلر دروغگو

مالزی پر است از جذابیت. این جذابیت در رفتار رهبران آن هم نهفته است!

دکتر مهاتیر محمد، مرد مورد علاقه عموم مالزیایی ها ( نه همه آنها ) از اینکه مالزی تونی بلار را برای سخنرانی به کشورش دعوت کرده شکه شده و از مردم خواسته برای ممانعت از ورود او به خاک مالزی تظاهرات کنند.

این موضع گیری صریح ماهاتیر محمد در وبلاگش به عنوان یک مقام سیاسی ( هر چند که الان کار اجرایی ندارد) و وزنه در کشورش از دیگر نکات جالب این کشور است.

کشوری که پنجاه و چند سال بیشتر از استقلالش نگذشته و مردم آن هنوز در بخشهایی از این کشور با زندگی انسانهای امروزی غریبه اند!